Agriprogress #3: Korte ketens en gezondheid

DEN HAAG, 14 februari 2018 18:43 | Anette Roodenburg

Nederland is een heel klein land wat betreft oppervlakte. Maar als het gaat om de praktijk en de kennis over landbouw en voedselproductie is ons land een wereldspeler. Pieter Helfferich van Agriprogress heeft er zijn hele loopbaan middenin gezeten.

Hij heeft een brede kijk op het Nederlandse voedselsysteem en hoe dit zich verhoudt tot het buitenland, en dan met name Oost-Europa. In deze blog praten we door over de toekomst: korte ketens en gezondheid….

Veevoer uit de buurt

Waar Pieter wel in gelooft is om veevoer dichter bij de dieren te produceren. Zoals bijvoorbeeld bij varkens. Die krijgen nu vooral graan te eten. “Terwijl varkens vroeger varkens alleseters waren. Die ruimden het afval op, de restjes. Nu komt het voer van Agrifirm. Zij mengen allerlei graan uit Roemenië (!), Brazilië, of Namibië of waar dan ook vandaan.”

Naar Oost-Europa

Je hoort veel dat de Nederlandse landbouw naar Roemenië, Oekraïne, Rusland zal gaan. In Litouwen weet Pieter is een heel groot eierproductie bedrijf opgezet. Helemaal niet zo scharrelachtig. Ze zitten vlak bij het voer en kunnen zo tegen hele lage kosten produceren. Het bedrijf is niet diervriendelijk. Omdat Litouwen onderdeel van de EU is, gelden de Europese normen. Ik heb het even opgezocht: Volgens Europese wetgeving (handelsnormen) mogen eieren van kippen die meer dan 12 weken binnen hebben gezeten, niet meer verkocht worden als vrije-uitloop-ei.

Streekproducten in Nederland

Naast het internationaliseren houdt Pieter zich ook bezig met nieuwe ketens ontwikkelen in Nederland: bv. een project waarin Pieter samenwerkte met Sallandse boeren. Een aantal supermarkten in Salland verkoopt die producten. Voor boeren zijn dit soort producten een soort nevenactiviteit en is het lastiger opschalen. Maar het kan ook best wel een winstmaker zijn. Iets waar boeren echt aan kunnen verdienen. Daar wil hij wel meer mee doen. Dat het kan, laat het bedrijf StreekSelecties zien, kort geleden nog aan het woord in HAS Voedseldialoog.

Vleesproductie zonder dieren?

In Nederland gaan we het niet winnen met bulk productie. Pieter ziet dat veel consumentensteeds kritischer worden over de Nederlandse landbouw, vooral over het eten van vlees, de aanvoer van grondstoffen uit Zuid Amerika en de hele dierlijke productie. Hier liggen grote kansen voor vernieuwing volgens hem: “Of het nu ‘vegavlees’ is of nieuwe ketens met andere veehouderij systemen”. Grote investeerders, zoals de Gates Foundation, investeren op het moment in vleesproductie zonder dieren.

Koppert Cress of Tony Chocolonely

In deze vernieuwing wil hij met Agriprogress graag een stevige rol spelen. Concepten als Koppert Cress of Tony Chocolonely, waar de boer een goede prijs krijgt en er rekening wordt gehouden met natuur zou hij graag van de grond trekken. Overigens moet hem wel van het hart dat in Nederland soms wel negatief wordt gedaan over de landbouw. In het buitenland worden we met veel respect bekeken. Onze ketens zijn super efficiënt en we lopen voorop in de ontwikkelingen. Daarnaast is de Nederlandse Agri- en foodbusiness een zeer belangrijke factor in de onze economie.

De toekomst

Ik was wel benieuwd hoe Pieter de toekomst van de Nederlandse landbouw ziet. Als het gaat om tuinbouw dan is hij heel optimistisch: we zijn nummer 1 wereldwijd in zaden, bloemen, bollen en groente export. Maar: dit houdt alleen stand als de we de energievoorziening kunnen verduurzamen, via aardwarmte en zonne-energie. En de biologische gewasbescherming daarover kan hij ook heel enthousiast worden. Vorige week had hij nog Koreaanse studenten rondgeleid bij Tomato World. Producent van de cherry tomaatjes. Hier maken ze gebruik van biologische gewasbescherming. Tegelijkertijd maakt hij zich zorgen over de 10 miljard monden die wereldwijd gevoed moeten worden in 2050. De oplossing ligt naast ontwikkeling van de productie. Ook in verandering van het gedrag van mensen. Mensen wereldwijd, nu al 2 miljard, kampen met zwaarlijvigheid. Vlees consumptie in het Westen kan veel minder. De verspilling in de ketens is enorm.

Wat betreft de toekomst van de intensieve veehouderij, dan is dierenwelzijn echt een heel West Europees thema. In Roemenië en Oekraïne kijken ze je verbaasd aan. En ten opzichte van de meeste landen is Nederland koploper qua dierwelzijn. Ook elders in de wereld is het niet een onderwerp van belang. Hierover meer in de volgende blog…