Varkenshouder Vermeer #2: €7,50 extra per ‘Beter-Leven’ varken

DEN HAAG, 3 april 2018 11:21 | Anette Roodenburg

Varkenshouder en ondernemer Jan Vermeer heeft een bedrijf met 4000 vleesvarkens en 400 zeugen. We spraken met hem en zijn stagiair Job van Dommelen voor HAS Voedseldialoog. Over de geldstromen en de vele vrachtwagens die af en aan rijden.

Uiteindelijk gaat het om het varkensvlees. Dat komt als ‘1-ster-Beter-Leven vlees’ terecht bij ons als consument. We praten verder over het vlees en de zeugen….

Vrachtwagens

Die komen regelmatig langs op de varkenshouderij van Jan Vermeer in Moergestel. Voor van alles: één keer per week komt een vrachtwagen het erf (de dam) op om de vleesvarkens te halen. Om de twee weken worden er zeugen opgehaald. Vleesvarkens en zeugen worden naar de slachterij gebracht. Naar Vion, meestal in Groenlo, soms in Boxtel. Minimaal 2 vrachtwagens per week brengen voer (wekelijks 70-80 ton). En per week worden twee vrachten mest opgehaald.

Beter-Leven–Varken met 1 ster levert de varkenshouder €7,50 extra op

Per jaar gaan er 12000 vleesvarkens van Jan Vermeer naar de slachterij. Vion heeft een filmpje gemaakt over het slachten van varkens. Dat kun je hier zien. Een vleesvarken wordt 6 maanden oud. Vier weken blijven de biggen bij de moeder. Daarna verblijven ze 5 weken op de biggenafdeling en vervolgens gaan ze naar de vleesvarkensstallen. Een varken weegt met 6 maanden ongeveer 125 kg, 95 kg daarvan is ‘geslacht vlees’ inclusief 45 kilo aan botten. De rest is organen en bloed. Voor dat laatste krijgt Jan niet betaald.

Een varken levert dus 50 kilo zuiver vlees

Hiervan komt 20-25 kilo in het vers vlees schap. De rest komt in frikandellen en worst, de bewerkte vleesproducten. Hetzelfde gebeurt met het vlees van de zeugen. Er worden eisen gesteld aan de hoeveelheid vet dat een varken mag bevatten. Niet te veel. Dat wordt door een onafhankelijke instantie (CBS) gecontroleerd, die weegt het varken en meet spier-, en spekdikte. Een gewoon ‘bulk’ varken levert een varkenshouder ongeveer €125,- extra op. Jan heeft 1-ster-Beter-Leven varkens. Daarvoor krijgt hij €7,50- extra.

3 maanden, 3 weken en 3 dagen

We begonnen de rondleiding met stagiair Job van Dommelen bij de zeugen die net geworpen hadden: heel veel roze biggetjes omringt door een heel scherpe geur. Nergens rook het lekker fris bij de varkens, maar bij de zeugen was de scherpe ammoniaklucht het sterkst. Jan heeft 400 zeugen. Zeugen zijn 115 dagen drachtig. Job heeft er een ezelsbruggetje voor: 3 maanden, 3 weken en 3 dagen. Voordat een zeug naar het slachthuis in Groenlo wordt gereden heeft ze 5 tot 7 keer geworpen. Ze zijn dan zo 3-4 jaar oud.

‘Berengeluiden’ via de geluidsboxen

Jaarlijks selecteert Jan zo’n 200 zeugen op basis van kenmerken die worden bijgehouden in het fokkerijprogramma. In de stal waar de nog-niet-drachtige zeugen staan om ‘berig’ te worden schalt niet de hele dag Radio 538, zoals verder overal. Er zijn twee maal daags ‘beren’ geluiden te horen via de geluidsboxen, om de hormonen bij de zeugen op gang te brengen. In een hok apart staat ook een beer. (Een beer is een mannetjes varken.) Allemaal voor de hormonen…

Vooral ook een kostenplaatje

Jan heeft ervoor gekozen om 1 ster-Beter-Leven varkens te houden. Dat betekent duurder voeren, minder antibiotica. En dat betekent ook dat de dieren meer ruimte hebben en verrijking in het hok. En extra audits voor Jan. Het leverde voor hem vooral ook een beter kostenplaatje. Dat het beter voor de dieren is, is mooi meegenomen.

Waar komt het vlees terecht?

Jan weet dat niet precies. Bij Jumbo of Albert Heijn en bij Unox. Maar ook voor de export: vette delen naar Oost-Europa, snuiten en pootjes naar China. Misschien ook wel naar Italië. Hij weet wel dat de Parmaham ook niet altijd in Parma is geboren. “Job had zo’n pakketje gehad van Vion met kerst. Daar stond Parmaham op, maar dat was geen echte”.