artikel

Een gezond voedingspatroon en suiker: gaat dat samen?

Algemeen

Een gezond voedingspatroon en suiker: gaat dat samen?

In Nederland is geen richtlijn voor de hoeveelheid suiker die men op een dag zou kunnen eten. De Gezondheidsraad hanteert een norm uit 2001 voor de hoeveelheid koolhydraten: 40 tot 70% van de energie in onze voeding zou moeten komen uit suikers, zetmeel en vezels (1). De EFSA (2010) heeft hiervoor een vergelijkbare aanbeveling, namelijk 45-60 energieprocent (en%) uit koolhydraten (2).

Met de recente Richtlijnen Goede Voeding uit 2015 is hier geen verandering in gekomen. Wel stelt de Gezondheidsraad dat suikerhoudende dranken een belangrijke risicofactor zijn voor het ontstaat van overgewicht en diabetes type 2. De raad adviseert daarom om zo min mogelijk suikerhoudende dranken te drinken. Verder concludeert de commissie dat overtuigend is aangetoond dat de vervanging van suikers door zetmeel het LDL-cholesterol verlaagt (3).

De World Health Organization (WHO) geeft wel een aanbeveling voor het gebruik van suiker (4). Ze zegt dat mensen minder dan 10 en% op een dag moeten halen uit zogenaamde vrije suikers. Dit zijn toegevoegde suikers en suikers die van nature aanwezig zijn in sappen, siropen, honing en vruchtenconcentraat. Suikers die van nature voorkomen in zuivel en intact groente of fruit vallen hier niet onder.

Suiker en de Schijf van Vijf

Ondanks dat er in Nederland geen formele normen zijn voor suiker, worden in de Schijf van Vijf toch productcriteria gebruikt voor toegevoegde of totaal suikers (5). Gezond eten volgens de Schijf van Vijf is erop gericht om de juiste hoeveelheden voedingsmiddelen te eten die gunstig zijn voor de gezondheid en passen binnen de grenzen van benodigde energie en de voedingsnormen. Voor veel productgroepen geldt een criterium voor toegevoegd suiker: om te passen in de Schijf van Vijf mag geen of weinig suiker zijn toegevoegd. Hiermee wordt de energiedichtheid van gezonde producten niet onnodig verhoogd en kunnen alle producten gegeten worden die gezond voor je zijn binnen de grenzen van de hoeveelheid calorieën die op een dag nodig is.

Met de aanbevolen hoeveelheden voedingsmiddelen uit de Schijf van Vijf wordt ongeveer 45% van de energie geleverd door koolhydraten. De hoeveelheid suikers (mono- en disachariden) inclusief de suikers die van nature in zuivel en fruit zitten, ligt rond de 13 en%. De hoeveelheid toegevoegd suiker is hierin zeer klein, omdat voor vrijwel alle productgroepen uit de Schijf van Vijf een ‘niet-toegevoegd’-criterium voor suiker wordt gehanteerd.

Omdat met de voeding uit de Schijf van Vijf gemiddeld 85% van de benodigde energie wordt geleverd, kan er nog wat bij worden gegeten. Afhankelijk van wat iemand buiten de Schijf van Vijf kiest, kan de hoeveelheid suikers in de praktijk variëren. Door het Voedingscentrum wordt dan ook aangeraden te variëren in de producten buiten de Schijf van Vijf. En omdat de meeste mensen niet alleen zullen kiezen voor producten buiten de Schijf van Vijf waarbij alle energie wordt geleverd door suiker (zoals frisdrank of snoep) past 10 en% vrije suiker in de praktijk goed bij de Schijf van Vijf.

Dat er geen richtlijn is voor de maximum hoeveelheid suiker, betekent dus niet dat suiker onbeperkt gegeten kan worden. Eten volgens de Schijf van Vijf betekent automatisch een keuze voor producten met geen tot weinig toegevoegde suiker en slechts af en toe voor snoep, koek, gebak en sauzen of frisdrank. Op deze manier gaan suikers samen met een gezond voedingspatroon.

Referenties

1.  Gezondheidsraad. Voedingsnormen – energie, eiwitten, vetten en verteerbare koolhydraten. 2001. Den Haag. Gezondheidsraad
2.  EFSA. Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies. Scientific Opinion on Dietary Reference Values for carbohydrates and dietary fibre. EFSA Journal. 2010:8(3);1462
3.  Gezondheidsraad. Richtlijnen Goede Voeding. 2015. Den Haag. Gezondheidsraad
4.  World Health Organization. Guideline: Sugars intake for adults and children. 2015. Geneva. World Health Organization
5.  Brink EJ, Postma-Smeets A, Stafleu A & Wolvers D. Richtlijnen Schijf van Vijf. Voedingscentrum. 2016. Den Haag

Reageer op dit artikel