artikel

Kids University Kokkerelli wil fun en bewustwording creëren *

Voeding en gedrag

Kids University Kokkerelli wil fun en bewustwording creëren *

Overgewicht vormt niet alleen voor volwassenen een groeiend probleem, maar ook voor kinderen. Ze weten nauwelijks iets van voeding of waar het vandaan komt. De Kids University for Cooking & Kokkerelli wil hier verandering in brengen. Projecten met een hoog fungehalte moeten die teweegbrengen. ‘Je moet kinderen de juiste tools, kennis en ervaring meegeven.’

Ongeveer twee miljoen mensen deden afgelopen jaar de Floriade in Venlo aan. Ook voor kinderen  viel er veel te beleven, vooral in het Huis van de Smaak. Met witte koksmutsen en gele schorts stonden ze zij aan zij aan een groot keukenblok met een gele snijplank. Na een korte instructie gingen de kinderen aan de slag met verschillende gerechtjes. Ze namen de spuitzak ter hand of sneden paprika.

Deze kookworkshop zal voor vele ouders en kinderen de eerste kennismaking zijn geweest met Kokkerelli en The Kids University for Cooking, die samen met de GGD, IVN, CITAVERDE College Rabobank, Miele en het Groenten en Fruitbureau ‘belevende’ kookworkshops aanbood waarbij de jonge deelnemers de hele voedselketen konden ervaren.

Kinderen een stem
Voor Kids University for Cooking is het essentieel dat kinderen zelf een stem hebben in wat ze eten en dat er serieus naar hen wordt geluisterd. ‘Ik geloof in de ontwikkeling van hen, hier moet je beginnen. Je moet ze wel de juiste kennis, ervaring, tools en omgeving meegeven’, zegt directeur Suzanne Bisschops van Kids University for Cooking. ‘Je moet niet belerend doen. Je moet kinderen zelf laten ontdekken; alleen dan bereik je gedragsverandering.’
Dat is wat destijds gebeurde tijdens de Floriade in Venlo. Spelenderwijs maakten de kinderen daar kennis met groenten en leerden over de belangrijke voedingsstoffen die hierin zitten. Ze kregen na afloop een lesbrief (in kindertaal) mee naar huis met recepten en weetjes over ingrediënten.  Bisschops ontving al feedback. ‘Veel kinderen proberen de recepten thuis uit. Degenen die eerst geen paprika lusten, maken nu paprikasoep. De reden hiervan is dat je ze serieus neemt en ze veel zelf laat doen. Wel is een kok nodig die de kinderen enthousiasmeert en zijn passie overbrengt.’

Zorgen om gezondheid
Hoewel Kids University for Cooking de bewustwording rondom groente en fruit met een hoge funfactor wil bereiken, is de aanleiding van de oprichting van de organisatie medio 2011 een serieuze. De oprichters maken zich zorgen om het voedingspatroon van kinderen getuige de trend naar toenemend overgewicht. De initiatiefnemer van Kids University for Cooking en Kokkerelli was Jan Klerken, CFO van champignonbedrijf Scelta Mushrooms in Venlo. Hij is als foundation partner nog steeds betrokken bij non-profitorganisatie Kids University for Cooking. De dagelijkse leiding ligt echter bij Bisschops. De voormalige basisschooldirecteur ziet haar functie bij de Kids University for Cooking als een logisch vervolg op haar carrière. Haar passie voor voeding en kinderen komt zo samen.

In 2012 maakte Nederland voor het eerst kennis met Kids University for Cooking en Kokkerelli en dat zal zeker niet de laatste keer zijn. De organisatie  heeft veel profijt van het feit dat de regio Venlo is uitgeroepen tot regio van de Smaak 2013. In samenwerking met het CITAVERDE College, IVN Natuur- en Milieu-educatie en GGD Limburg-Noord biedt Kokkerelli streekarrangementen aan. Dit jaar zijn er arrangementen ontwikkeld voor de blauwe bes, champignon en paprika. De kinderen krijgen les op school over het gewas (smaaklessen), ze bezoeken de teler (ze volgen daar een interactief programma op locatie), de industriële verwerking komt aan bod, er wordt gekookt en als laatste vindt een evaluatie plaats. Tot nu toe heeft het basisonderwijs en de onderbouw van het voortgezet onderwijs in de regio Venlo de gelegenheid zo’n arrangement te bestellen.

Gezond kindermenu
Dankzij het regio van de Smaak-initiatief wist Kokkerelli ook een gezond kindermenu tot stand te brengen. ‘Als je goed kijkt naar de wereld om je heen bepalen volwassenen wat kindermenu’s zijn: veel friet en vette snacks op de kaart’, zegt Bisschops. Daarom ontwikkelden kinderen uit zeven gemeenten in de regio Venlo tijdens de kick-off bijeenkomst van ‘regio Venlo Hoofdstad van de Smaak’ het ‘Gezonde Kokkerelli Kindermenu’. Zeven teams onder leiding van een chef-kok en een burgemeester gingen aan de slag om tijdens een kookbattle het lekkerste kindermenu te bereiden. Niet ieder menu kan doorgaan voor gezond en daarom stelde Kokkerelli vijf voorwaarden: lekker, ontwikkeld voor, door en met kinderen, Schijf van Vijf als basis, verrassend in smaak en vorm en puur, eerlijk, geloofwaardig en herkenbaar. Een aantal restaurants in de regio voert al zo’n gezond kindermenu met vooraf bijvoorbeeld champignonsoep, groentenparels en groente en als dessert kletskopjes of fruitflensjes.

Aan het begin
Ondanks een aantal projecten, staat Kids University for Cooking nog helemaal aan het begin. De echte doorbraak komt medio 2014. In het Villa Flora-gebouw samen met de Fooddrome (een soort supermarkt der beleving) in Venlo, op de voormalige locatie van de Floriade, verrijst de Food Experience. ‘We zijn nu bezig met de experience en het inrichtingsmodel’, vertelt Bisschops. ‘En we houden sessies met kinderen hoe het eruit komt te zien.’ Hoe de ervaring er precies uit zal zien is  nog een verrassing, maar er zal in ieder geval een keuken (voor workshops), een living lab (waar in samenwerking producten worden ontwikkeld) en een experience ruimte verrijzen. In de laatste zullen de zintuigen van kinderen worden geprikkeld. Bisschops: ’Je kunt denken aan een groentenjungle of een game over de werelden van de Schijf van Vijf.’

Belangrijk zal de productontwikkeling worden waar Kids University for Cooking samen met een consortium van bedrijven en kennisinstellingen al mee gestart is. Kinderpanels worden nadrukkelijk betrokken bij de ontwikkeling van nieuwe voedingsconcepten. Momenteel werkt Kids University for Cooking samen met een aantal bedrijven en Wageningen Universiteit aan een Pizza4Kids (Oerlemans en Scelta Mushrooms), een Salade4Kids (Tuinderij en Bunzl) en brood met minder zout (Koopmans Meel en Universiteit van Maastricht).

Productontwikkeling
De partijen houden bij de ontwikkeling van de pizza en salade rekening met de specifieke voorkeuren van kinderen. Met deze producten willen de bedrijven, Wageningen UR en Kids University for Cooking de groenteconsumptie verhogen. In de toekomst is het de bedoeling dat deze innovatieve trajecten plaatsvinden in Villa Flora, stelt Bisschops. In 2014 verwacht ze drie salade- en pizzaconcepten op de markt te kunnen brengen onder het eigen Kokkerelli-label. ‘Mc Donalds heeft al interesse getoond in onze saladeconcepten.’ De concepten zullen onderscheidend zijn in smaak en gezondheid.  ‘De pizza van nu is ongezond: te veel zout en te weinig groente.’ In de kinderpizza’s zal zout worden vervangen en er komen meer groenten op. Over de salades kan ze nog weinig zeggen. ‘Kinderen eten niet graag salades, dus dat wordt een uitdaging.’ De ontwikkeling van het gezonde kinderbrood bevindt zich al in een verder gevorderd stadium. Bisschops:  ‘Door innovatieve toepassingen van volkoren ingrediënten, gecombineerd met een natuurlijk smaakversterkend extract uit champignons is een voedzaam brood ontstaan dat kinderen na het beleggen net iets smaakvoller vinden dan gewoon bruin of wit brood.’

Kindersmaakpanels
Kinderen in smaakpanels hebben een stem in de productontwikkeling. Wat is hun rol precies? Ten eerste is het een voorwaarde dat kinderen een rol hebben in de smaak, vorm en presentatie van het product, begint Bisschops. Een voorbeeld is het neerzetten van een saladebuffet om te kijken welke groenten de kinderen kiezen. ‘Bij de pizzaontwikkeling stelden de kinderen een ovale vorm voor in plaats van rond. Je kunt ook denken aan het maken van een pizzasaus van oranje paprika omdat deze zoeter is dan tomaat en kinderen houden van zoet.’ Kids University for Cooking en de samenwerkingspartners zorgen ervoor dat kinderen geen ongezonde keuzes maken door alleen maar gezonde producten aan te bieden. ‘Bij het saladebuffet is er alleen maar keuze uit gezonde producten.’

Bij praktisch alle projecten die Kids University for Cooking ter hand neemt, draait het om samenwerking: met bedrijven, kennisinstellingen, onderwijs en overheden. Kokkerelli zet in op twee sporen: Educatie & Beleving (streekarrangementen) en innovatie en waardecreatie. Bij het eerste spoor bestaan de samenwerkingspartners uit maatschappelijke organisaties, IVN, GGD en CITAVERDE College en bij het tweede zijn het vooral bedrijven en kennisinstellingen.

Samenwerking
Het is de bedoeling dat de partijen in deze publiek-private samenwerking optimaal van elkaars expertise profiteren. Als de Food Experience gereed is, kan die kennisuitwisseling in optima forma gebeuren. Bisschops: ‘Oerlemans maakt soepen. Als ze een soep willen ontwikkelen speciaal voor kinderen kunnen ze de kennis van Wageningen UR (die de kinderpanels organiseert, red.) benutten en de keuken gebruiken voor productontwikkeling. Oerlemans kan dan consumenten die de Food Experience bezoeken testen laten doen en het product verder doorontwikkelen. De studenten van de HAS in Venlo kunnen ook participeren.’ Diëtisten tonen ook interesse in samenwerking met Kids University for Cooking. ‘Wij willen ook graag samenwerken maar niet voordat we onze eigen basis stevig hebben staan.’
In 2014 moet die basis er zijn, maar tot die tijd is er nog veel werk aan de winkel. Kids University for Cooking wil de doelgroep niet alleen bereiken via een fysiek platform (Food Experience) en het onderwijs, maar ook via de digitale snelweg. Het wil een virtueel platform bouwen met als doel een community voor, door en met kinderen te zijn. ‘Als ze fysiek bij ons zijn geweest moeten we ze online terug kunnen vinden. We denken aan het ontwikkelen van apps of een website waar ze Kids University for Cooking kunnen ontmoeten. We willen de kinderen triggeren met spellen of recepten.’

Het is de bedoeling dat de Kids University for Cooking zich ontwikkelt van een regionaal naar een landelijk initiatief. ‘Een droom is natuurlijk dat er overal in de wereld Kids Universities for Cooking ontstaan.’

Kids University for Cooking
De Stichting Kids University for Cooking heeft als doel om kinderen (9 tot 16 jaar) op een zelf ontdekkende en avontuurlijke manier kennis te laten maken met voeding. De non-profitorganisatie zet daarbij gelijk tijdig in op twee sporen:

  1. Educatie & Beleving (in samenwerking met maatschappelijke partners)
  2. Innovatie en waardecreatie onder andere via gezonde productontwikkeling (met bedrijven en kennisinstelling)

Kids University for Cooking heeft drie hoofdactiviteiten:
– Fysiek platform: kinderen op ludieke wijze kennis laten maken met voeding door middel van attracties zoals minifabriekjes waar kinderen bijvoorbeeld ijs of bonbons kunnen maken.
– Virtueel platform: een community ontwikkelen voor kinderen met als uitgangspunt spelen leren en ontdekken.
– Onderwijs: het aanbieden van leerarrangementen aan scholen. Samen met onderwijs en gezondheidsinstellingen zal Kids University for Cooking onderzoek doen naar betrouwbare bronnen die kunnen dienen voor goed lesmateriaal.

Dit artikel verscheen in Voeding Nu nummer 9 van september 2013 op bladzijde 23

Reageer op dit artikel