artikel

Cateraars werken aan een gezonder menu *

Voedselproductie

Cateraars werken aan een gezonder menu *

De tijd dat cateraars in bedrijven en instellingen vooral saucijzenbroodjes, frites, hamburgers en kroketten aanbieden is al lang voorbij. Ze zetten steeds meer in op gezond en duurzaam. Toch zijn er nog steeds verbeteringen mogelijk. ‘Het gaat erom de gezonde keuze makkelijk te maken.’

Vlakbij de kassa liggen kroketten te wachten om opgegeten te worden. Maar het nuttigen van een bord gekookte aardappelen en groenten, voor degenen die ’s avonds geen zin hebben om in de keuken te staan, behoort ook tot de mogelijkheden. De grote kantine van Unilevers wereldwijde R&D-centrum in Vlaardingen biedt voor ieder wat wils. Snacks zijn volop verkrijgbaar, maar de kantine heeft ook een uitgebreide saladebar.

Unilever heeft een grote stem in het productassortiment gehad. Het zou vreemd zijn als een bedrijf dat prat gaat op duurzaamheid en gezondheid dit niet toonde in zijn eetgelegenheden. In het Sustainable Living Plan dat het bedrijf in 2010 presenteerde, staat onder meer als doelstelling: ‘het verbeteren van de gezondheid en voeding van onze medewerkers’.

Gezondheid geen prioriteit
Uit onderzoek in oktober 2013 van de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie (FNLI) en de brancheorganisatie voor cateraars Veneca blijkt dat werknemers versheid, kwaliteit, netheid en prijs het belangrijkst achten. Gezondheid komt ‘slechts’ op plaats vijf. Toch noemt 75% van de werkenden als belangrijkste verbeterpunt in de bedrijfskantines dat er een ruimere keuze aan gezonde producten moet komen. Vooral over het aanbod warme maaltijden, vruchtensappen, fruit en rauwkost heerst ontevredenheid. Het personeel ziet het als de verantwoordelijkheid van de werkgever en de cateraar om hierin verbetering aan te brengen.

Hoewel werknemers zaken als versheid en smaak hoger aanslaan in het GfK-onderzoek, komt uit de studie ‘Consumententrends 2013’ van EFMI Business School wel duidelijk naar voren dat het merendeel van de consumenten ‘het beïnvloeden van de gezondheid’ ziet als het belangrijkste aspect van eten.

Gezonde keuze promoten
Algemeen secretaris van Veneca, Jos van Staten, zegt zich meer te willen inspannen om de gezonde keuze in de kantine een verleidelijke keuze te laten zijn. Gezondheid vormt dan ook het centrale thema voor de brancheorganisatie, waarbij het vaak hand in hand gaat met verduurzaming, een ander belangrijk thema voor de cateraars. ‘Gezonde mensen hebben meer plezier in hun werk, zijn effectiever en productiever en houden het langer vol tot aan hun pensioen’, onderkent Veneca-voorzitter Hans Rijnierse in Veneca Focus op 2013 het belang van gezonde voeding. Hij daagt partners en opdrachtgevers uit om de samenwerking met hen aan te gaan.

Volgens Veneca wijzen onderzoeken uit dat een gevarieerd voedingspatroon kan leiden tot een besparing van €1 miljard op verzuimkosten. Samen met Wageningen Universiteit en een niet nader genoemde verzekeraar is de brancheorganisatie van plan een gedegen onderzoek te doen naar de link tussen een gezond voedingspatroon en het terugdringen van verzuimkosten. De hoop is dat de overheid dit wil ondersteunen.

Chauffeur en verpleegkundige
In samenwerking met haar opdrachtgevers wil Veneca zich specifiek richten op het aspect gezondheid. Rijnierse: ‘Cateringdiensten reiken verder dan het binnenbrengen van broodjes en koffie.’ Om de medewerker gezonder te maken, wil Veneca in samenwerking met de klanten profielen op maat opstellen voor verschillende beroepsgroepen. Immers een chauffeur vraagt om andere gerechten dan een bankmedewerker en het eetpatroon van een verpleegkundige verschilt van een bouwvakker. De profielen zullen grotendeels het assortiment bepalen. Als het om gezondheid gaat, speelt het overleg tussen HR en cateraar een voorname rol. ‘HR heeft wel oog voor de gezondheid van de medwerker, maar richt zich nog te veel op ergonomische en arbozaken en te weinig op het eetpatroon. Dit moet doorbroken worden’, vindt organisatie Veneca.

Cateraar Sodexo heeft inmiddels initiatieven ontplooid om bezoekers van bedrijfsrestaurants de gezonde keuze te laten maken. Hier is zelfs een specifiek beleid voor: het ‘Better Tommorrow Plan’, dat het bedrijf in 2009 uitrolde. Zo werkt iedere cateringlocatie met een menucyclus van vier weken die onder leiding staat van een voedingskundige. Variatie en gezonde voeding staan daarbij voorop.  Sodexo moedigt op de locatie het gebruik van minder suiker, zout en vet aan bij de bereiding van gerechten. In 2015 wil de cateraar hier resultaten hebben geboekt, al stelt het bedrijf geen concrete doelen. Verder voert het bedrijf levensmiddelen met het gezonde keuzelogo Het Vinkje.

Speciale menukaart
Om de gezonde keuze te bevorderen ontwikkelde het Convenant Gezond Gewicht zelfs een speciale menukaart: ‘Menukaart De Gezonde Werkvloer’. Deze bestaat uit drie onderdelen: gezonde leefstijl, voeding en bewegen & sport. Achter ieder onderdeel staan een aantal activiteiten, ontwikkeld door de convenantpartners waar ook Veneca en de FNLI toe behoren, die de gezonde leefstijl bevorderen. Door bijvoorbeeld ‘voeding’ aan te klikken, is er onder andere informatie te zien over Het Vinkje, informeert het Groente Fruit Bureau over werkfruit en snackgroente en raadt het Voedingscentrum aan eens een Balansdag te nemen: eet één dag wat minder als je de vorige dag te veel hebt gegeten.

Het Nieuwe Eten
Een ander project dat prijkt in de ‘Menukaart De Gezonde Werkvloer’ is Het Nieuwe Eten@Work. Dit vloeit voort uit Het Nieuwe Eten van het Voedingscentrum waar ruim honderdduizend mensen aan meededen. Het principe is eenvoudig: het veranderen van het eetpatroon in kleine persoonlijke stapjes door per keer één eetgewoonte aan te pakken. Het Nieuwe Eten@Work dat in januari van start ging, borduurt hier op voort. Wel is er extra aandacht voor ‘een gezonde bedrijfsomgeving’, zoals een groter aanbod van gezonde producten door bijvoorbeeld de snoepautomaten aan te passen. Uit de resultaten van een pilot in 2012 onder twee bedrijven spreekt vertrouwen. Veertig procent van de medewerkers is gezondere producten gaan kopen, 14% zegt iedere dag gezondere producten te kopen en 20% drie tot vier keer per week. Ongeveer 32% geeft aan dat Het Nieuwe Eten@Work geholpen heeft het eetgedrag te veranderen.

Momenteel voert het Voedingscentrum gesprekken met een aantal bedrijven. ‘We praten er dan vooral over hoe je gezonde voedingspakketten onder de aandacht kunt brengen’, vertelt vertrekkend directeur van het Voedingscentrum Cohen. Binnen alle geledingen van het bedrijf – directie, OR, facilitair beheer, kantinepersoneel en de bedrijfsarts – moet draagvlak worden gevonden, wil het project slagen. Al die partijen zullen moeten samenwerken. Iedereen is geneigd vooral te kijken naar zijn eigen afgebakende terrein, vertelt Cohen. ‘Het heeft dus tijd nodig.’

Ondertussen is het Voedingscentrum samen met andere partners van het Convenant Gezond Gewicht bezig met een project om bedrijfskantines over de hele linie gezonder te maken. ‘We denken met de convenantpartijen tot een aanpak te komen de kantines stap voor stap te verbeteren.’ Hoe? Het komt erop neer een gezondere omgeving te creëren om de juiste keuze te kunnen maken, zegt Cohen. Het beeld van veel bedrijfskantines ervaart hij als wisselend. ‘Soms kun je bij de lift de geur van friet al ruiken.’ Al die projecten om werknemers gezonder te laten eten, is dat niet een beetje betuttelend? ‘Helemaal niet. Consumenten worden vanaf hun zesde levensjaar bestookt met reclames om bepaalde dingen te eten. Als je zegt, het kan anders, dan zou dat betutteling zijn? Ze kunnen het doen of niet. Even goede vrienden.’

Hoe een gezonde keuze te stimuleren?

  • Communiceer helder, transparant en concreet. Consumenten willen een duidelijke boodschap.
  • Er is geen behoefte aan meer informatie op verpakkingen, wel moeten de omschrijvingen duidelijker.
  • Breng gezondere producten meer onder de aandacht. Zet ze bijvoorbeeld zichtbaar in de vitrine.
  • Consumenten koppelen gezondheid aan groente en fruit. Bekijk het groente- en fruitassortiment en kom met een nieuw aanbod/concept om hierop in te spelen.
  • Prijs blijft belangrijk. Zet deze in om de gezonde keuze aantrekkelijk te maken en consumenten te verleiden.
  • Laat zien dat producten niet alleen lekker zijn, maar ook gezond.


Bron: Rapport ‘de gezonde verleiding’ uitgevoerd door onderzoeksbureau GfK in opdracht van de FNLI en Veneca.

Dit artikel verscheen in Voeding Nu nummer 11 van november 2013 op bladzijde 13

Reageer op dit artikel