‘In Cuba krijgt elke ziekenhuispatiënt een dieetbehandeling’

groente en fruit in Cuba

Wie in Cuba in het ziekenhuis komt, krijgt binnen 72 uur een intake bij de diëtist. Ja, zelfs bij een gebroken been. Na ontslag uit het ziekenhuis verwijst de diëtist de patiënt door naar een collega in de wijk waar de cliënt woont. Dat vertelt diëtist Damaris Palacios Téllez in een interview met Voeding Nu.

Damaris Palacios Téllez werkt als klinisch diëtist in het provinciale ziekenhuis Saturnino in Santiago de Cuba. Om in Cuba diëtist te worden, is een uitgebreide studie nodig. De opleiding tot diëtist duurt er vijf jaar. Vervolgens kun je kiezen uit twee richtingen: administratief of klinisch diëtist. Na haar studie heeft Damaris nog een driejarige master gevolgd tot voedingskundige (in Cuba nutrioloog genoemd).

Preventie in wijkteams

De gezondheidszorg is in Cuba anders georganiseerd dan in Nederland. Artsen werken daar in wijkteams en hebben regelmatig contact met drukte-Habana-300x200 alle wijkbewoners. De bevolking is ingedeeld in vier risicogroepen: gezond, ziek, chronisch ziek en gehandicapt. Bij gezonde mensen is de zorg gericht op preventie. Daarnaast zijn er preventieprogramma’s voor specifieke groepen, zoals zwangeren, pasgeborenen en mensen met bepaalde ziekten. Een arts uit zo’n wijkteam kan iemand doorsturen naar een eerstelijns diëtist. Die behandelt echter alleen diabetes en hypercholesterolemie. Voor alle andere ziektebeelden verwijst de wijkdiëtist de cliënt door naar het ziekenhuis. Daar wordt de cliënt behandeld door een diëtist uit de tweede lijn.

Voedselvoorlichting

Preventie en voorlichting zijn erg belangrijk in Cuba. Het Cubaanse voorlichtingsmodel heet ‘De Gezonde Tafel’. Granen en en knolgewassen vormen het basisvoedsel. Daarna komen fruit, groenten, vlees en zuivelproducten. Van olie en suiker moeten mensen weinig eten. Opvallend is dat vlees en peulvruchten in dezelfde groep vallen, omdat beide goede eiwitbronnen zijn. Ook op televisie is er aandacht voor voedingsvoorlichting, waar Damaris aan meewerkt.

De-Gezonde-Tafel-300x220

Kruiden- en vruchtentherapie

Doordat medicijnen duur zijn en niet altijd verkrijgbaar, wordt er in Cuba meer gebruik gemaakt van fytotherapie. Geneeskrachtige kruiden worden door de arts voorgeschreven en zijn vastgelegd in protocollen. Natuurgeneeskunde valt in Cuba dus onder de reguliere gezondheidszorg. Een voorbeeld daarvan is vruchtentherapie. Zo worden guava, meloen en bepaalde soorten appels voorgeschreven bij diarree.

Voeding op de bon, stempel diëtist nodig

Zoals bekend, is Cuba een communistisch land. Dat betekent dat de gezondheidszorg gratis is, maar ook dat eten op de bon wordt verkocht. Je kunt niet zomaar alles kopen in de supermarkt. Iemand die een speciaal dieet volgt, heeft daarvoor een voorschrift nodig van de diëtist, met een stempel. Daarmee kan die cliënt deze producten ophalen in de winkel en krijgt hij of zij zelfs korting.

ouderengroep-aan-de-barre-300x199

Gebakken bananen

Dat betekent niet dat alle Cubanen gezond eten. Er is weliswaar geen MacDonalds, maar snacks en dranken als Coca-Cola zijn wel te koop. Cubanen houden erg van zoete en gebakken producten, zoals gebakken bananen en aardperen. Dus voor de diëtist is nog een grote rol weggelegd om mensen te stimuleren gez Damaris-300x300 ond te eten.

Met dank aan Adriana Argilagos Alvarez voor vertaling en aan dokter Paul Jonas voor het in contact brengen met Damaris.

Lees ook
Column: Actieve herinneringen

Column: Actieve herinneringen

Uit Voeding Nu 3: Column van Michelle Vrij. Het zijn rare tijden! Al meer dan een jaar hebben we te maken met maatregelen die ons door het coronavirus worden opgelegd. Gelukkig worden we eens in de zoveel tijd bemoedigend toegesproken door demissionaire minister-president Mark Rutte. Helaas liet zijn geheugen hem in de steek en...

Ziekte van Alzheimer: Slechte voeding hoger risico

Ziekte van Alzheimer: Slechte voeding hoger risico

Uit Voeding Nu 3: Er zijn aanwijzingen dat voeding een rol kan spelen bij het krijgen van dementie. Uit onderzoek blijkt dat tot 40% van alle gevallen van dementie toe te schrijven is aan omgevingsfactoren, zoals een gezonde leefstijl, bestaande uit niet roken, voldoende fysieke en sociale activiteiten en een gezond voedingspatroon (1). Daarnaast weten...

Column: Het belang van dubbel inleven

Column: Het belang van dubbel inleven

‘Gewoon wat gezonder eten’, een regelmatig terugkerend, goedbedoeld advies. Voor mensen die dat met gemak doen, is het soms lastig te begrijpen dat een chocoladereep minder of juist een sinaasappel extra een hele opgave kan zijn. Dat vergt inlevingsvermogen.